မြန်မာရာဇဝင်တွေထဲက ငှက်ကြီးတောင်ဓါး (သို့မဟုတ်) မြန်မာ့ဓါး အကြောင်း

Posted on

ငှက်ကြီးေ တာင်(သို့မဟုတ်)မြန် မာ့ဓား”အ များအားဖြင့်ေ ရှးမြန် မာ့တပ်မေ တာ်တွ င်ငှက်ကြီးေ တာင်ဓား ကိုအသုံးပြုသည် ။“ဓားမှာ မိုးကြိုး”ဟူေ သာစကားအတို င်းအ သွားတွင်မိုးကြိုး ထည့်၍ပြုလု ပ်လေ့ ရှိကြသည်။

ရာဇဝင်တွင် ထင်ရှားသောဓား များမှာစစ်ကို င်းအသင်္ခယာစော ယွန်း၏ဓား မှာဆင်လည် ပင်းကိုပြတ်ေ စသည်။ဗျည်းနွဲ ့၏ဓားသည် တစ်တော င်မျှရှိသောေ ကျာက်ထုကိုြ ပတ်စေ သည်။ယိမ်းနွဲ့ ပါးဓားသ ည်အင်းဝခေ တ်ကနန်းစ ဉ်ဓားဖြစ်သည်။

သိုဟန် ဘွားသည်အင်း ဝထီးနန်းကိုသိမ်းပိုက် ပြီးနောက်ြ ပည်သူလူထုအားနှိ ပ်စက်ခြင်း ၊ရဟန်းသံဃာများ အားသတ်ဖြ တ်ခြင်းစ သည်များ လုပ်ဆောင် လာသောကြောင့် သိုဟန်ဘွား အားလုပ်ကြံရန် ကြံစည်ကြ သည်။မင်းကြီး ရန်နောင်ကသိုဟ န်ဘွားအား ဥယျာဉ်တော်တွ င်းသို့ဥပါယ် တံမျဉ်ဖြင့်ခေါ်သွား ပြီးယိမ်းနွဲ့ပါး ဓားကိုပြမည့်ဟန်ြ ပုကာခုတ် ပိုင်းလိုက်ရာ လူနှင့်တ ကွနော က်ခံဝါးပိုးဝါးငါးလုံး ၊ကြမ်း၅ချောင်းပါပြတ်ေ လသည်။ေ ရှးခေတ်မြန်မာ့တ ပ်မတော် တွင်ဓားရေး၃ရချ င်းကိုတတ်ေြ မာက်မှာ သာတပ် မှူးဖြစ်ခွ င့်ရှိသည်။

ပျံချီဓားဟုေ ခါ်သောအဆင့်မြင့်ဓားေ ရးကိုတတ်ေြ မာက်သူအားဘွဲ ့အမည်နောက် တွင်ပျံချီဟူေ သာအ မည်နာမကိုထည့် သွင်းမှည့်ေ ခါ်ပေးသည်။ေ ရှးခေတ်ြ မန်မာ့တပ်မေ တာ်ပင် တိုင်သုံးဓားြ ဖစ်သည်။အိမ် များတွင်လ ည်းဆောင်ဓား အဖြစ်အ သုံးပြုကြ သည်။ငှက်ေ တာင်နှင့်တူသဖြင့်ငှ က်ကြီးေ တာင်ဟုခေါ်ခြ င်းဖြစ်သည်။ငှက်ြ ကီးတောင်ဖြင့်ကစား ရသောသိုင်း ကွက်မှာဓားေ ရး၃ ရချင်းဖြ စ်သည်။

ဓားအနှောင့်တွင် ဖုလုံးပါပြီးလို အပ်ပါက ဓားနှောင့်ဖြင့်ထု နိုင်သည်။ငှက်ြ ကီးတောင်ဓား သည်အြ ခားလူမျိုးတို့၏ ဓားနှင့်မ တူဘဲပုံစံနှင့်အ သုံးပြုပုံကွဲြ ပားသည်။မြန်မာ့ေ ဆာင်ဓား၊ရှ မ်းဓား၊မွန်ဓားတို့နှင့် လည်းမတူဘဲ ကွဲပြားသည့်ဓားဖြစ် သည်။ဓားတွင် အမျိုးမျိုးရှိသည်။ခုတ်ဓား ၊ထိုးဓား ၊ပေါက်ဓား၊ဟူ၍အမျိုး မျိုးရှိသည်။ ငှက်ကြီးေ တာင်ဓား သည်စွယ်စုံ သုံးဓားဖြစ်သည်။

ငှက်ကြီးတော င်၏အဓိပ္ပာယ်-ဓားပုံစံမှာအ ရင်းတွင်လက်နှစ် သစ်သာရှိ ၍အဖျားတွင်လ က်သုံးသစ် မှလက်လေးသ စ်ခန့်ရှိသ ည်။ငှက်အတော င်ကဲ့သို့အရ င်းမှအဖျားဘ က်သို့ကော့ပြီး တက်သွားေ သာကြောင့်ငှက်ကြီးေ တာင်ဟုေ ခါ်ဆိုခြင်းဖြစ်သည်။

ဓားအရှည်”ဓားအရှ ည်မှာအသွားတစ်တောင့်တ စ်ထွာ၊တစ်မို က်(၃၃ လက်မခန့်)၊အရိုး တထွာ(၁၀ လက်မခန့်)ရှိသည်။ “ဓားရိုး(ဓားနှော င့်)”ဓားရိုးကိုကြေး၊ေ ငွ၊ရွှေမိမိတို့ကြို က်နှစ်သက်သလိုပြု လုပ်ကြသ ည်။လက်ကိုင် မကျွတ်ထွက်စေရန် ဓားရိုးသံ ကိုဓားနှောင့်နှ င့်မြဲအောင်သ ပ်ရိုက်ထားသည်။ ဓားလက် ကိုင်(ဓားရိုး)၏အ ဆုံးတွင်ရွှေ ၊ငွေ၊မိုးကြိုသွားတို ့ဖြင့်ပြုလု ပ်ထားသောင ယ်ဟုခေါ်သ ည့်ဘုချွ န်လေးရှိသည်။

ဓားပြီး၊တုတ်ပြီးေ သာသူများအားထို ငယ်ဖြင့်ထု ရိုက်ပါကသေသ ည်ဟုဆို သည်။“ဓားကော င်းသတ်မှတ်ပုံ”ဓား၏ အလေးချိန်မှာ အတိအကျမ ရှိသော်လ ည်းဓားအလယ် မှကိုင်ကာလက်ဖဝါးေ ပါ်တင်ပါက ငြိမ်နေရမည်။အေ ရှ့ဘက်ကို ညွတ်ကျပါကဦးေ လးသောဓားဖြစ်ြ ပီး၊အနောက်ဘက် ကိုညွတ်ပါက ဓားနှောင့်လေးသော ဓားဖြစ်သည် ။အရှေ့အနောက် မညွတ်ဘဲငြိမ်နေသည့် ဓားမျိုးမှဓားေ ကာင်းစာရင်း ဝင်သည်။

“ဓားရေး ၃ရချင်း”ငှက်ကြီးေ တာင်ဓားဖြင့်က စားရသောဓားသို င်းပညာရပ်များ တွင်ဓားကြီး(၄) ပါးနှင့်ဓား စုံ(၁၀)ချင်းသည် ၃ရချင်း၏အခြေ ခံဓားကွက်များဖြ စ်ကြသည် ။၃၇-ချင်းဟုသာ ဆိုသော်လည်းဓားရေး တစ်ချင်းလျှင် အပိုဒ်ခွဲပေါင်းများစွာ ပါဝင်နေပါသ ည်။

၃၇-ချင်းဓားတွင် ဓားကွက်များမှာမျက်နှာ အနီး၊လည်ပင်းအနီးစသည်ြ ဖင့်ပွတ်ကာသီကာ ကစားရသော အကွက်များ၊ဘယ်နှ င့်ညာတပြိုင် နက်တည်းမှာပင်မတူ ညီသောဓားကွက်များပါဝင် သည်။မြန်မာမင်း များလက်ထက်တွင် ဓားရေး၃ရချင်း တတ်မှသာတ ပ်မှူးအြ ဖစ်လည်းကောင်း ၊တပ်ဗိုလ်အဖြစ်လည်ေ ကာင်းခန့်အပ်သ ည်။မြန်မာမင်းများလ က်ထက်ပြာသို လမြင်းခင်းသဘ င်ပွဲတွင် ယှဉ်ပြိုင်ရေ သာဓားပြိုင်ပွဲများ တွင်ဓားေ ရး၃ရချင်းဖြ င့်အစွမ်းပြ ခဲ့ကြသည်။

ဓားရေး၃ရချ င်းမှာဓားချီ၊ဓားခင်း၊မျ က်နှာကာ၊ဓားလှ၊ဓားလျှိုး၊မှောက် ထိုးရပ်၊ရင်ခွဲ၊အ သားလှန်၊ဓားခုတ ဇင်ယော်သုတ်၊ တဖက်ထိုး၊ရှေ ့လှည်း ၊နောက်လှည်း ၊ရွှေနှုတ်မြွက်ယာလှ ၊ရွှေနှုတ်မြွ က်ဝဲလှ၊စွန်သုတ်၊ပါး ကပ်၊ပန်းကုံးဖြ တ်၊ဓားလွှင့်၊ပန်းကုံး သီ၊ဆက်ရက် ခုန်၊မီးတိုင်ပြ၊ပိုးချ ည်လွှား၊သက်တင်ရေေ သာက်၊ရွှေဘယ က်လည်လျောက်၊ဒေါ င်းမြီးကာ၊ကျား မြီးဆွဲ၊ဓားရွက်၊ လက်ေ ကာက်ဝတ်၊မော င်းကပ်၊ရွှေနှုတ်လည်ေ လျာက်၊နောက် လည်လျောက်၊ဓား သွဲ့၊ဓားပြ၊တ ဖက်နှုတ်၊နှစ်ဖက်နှု တ်၊နောက်လှ ည့်တို့ဖြစ်သ ည်။

“မြန်မာနိုင်ငံ ၏ထင်ရှားသည့်ဓား များ

”မင်းကြီးရန်ေ နာင်၏#ယိမ်းနွဲ့ပါး ဓား။(ရဟန်းသံဃာတော် များကိုသတ်ဖြတ် သည့်သိုဟန်ဘွား ၏ခေါင်းဆေးမင်္ဂလာ ပွဲတွင်သိုဟန် ဘွားကိုခုတ်ရာ ဦးခေါင်းနှင့်တ ကွခင်းထာသည့်ဝါ ပိုးဝါးကြမ်းခ င်းမှဝါး၅လုံးပါပြ တ်သည်)

ရွှေဓား ဗိုလ်၏#ကိုးသင်္ချိုင်း သံဓား(ဓားဓားခြင်းခုတ် လျှင်ရန်သူ့ဓားထ က်ပိုင်းပြတ်သည်။ )

ဒွတ္တပေါင်း မင်းကြီး၏ #ဓား(တစ်ချက် ထဲနှင့်နွားလည်ပင်းအ ကွင်းလိုက်ပြတ် သည်။)

စစ်ကိုင်းအ သင်္ခယာစောယွန်း၏#ညိုေ ရာင်ဓား(ဆင် လည်ပင်းကိုပြတ်သည် ။)

ပထမမင်းေ ခါင်(မင်းဆွေ) ၏#စိန်သွားရောင် ဓား(နှစ်မိုက် ခန့်ရှိသောငွေတုံး ကိုပြတ် သည်။)From–MyanmarWikipedia

Zawgyi Version

ငွက္ႀကီးေ တာင္(သို႔မဟုတ္)ျမန္ မာ့ဓား”အ မ်ားအားျဖင့္ေ ရွးျမန္ မာ့တပ္ေမ တာ္တြ င္ငွက္ႀကီးေ တာင္ဓား ကိုအသုံးျပဳသည္ ။“ဓားမွာ မိုးႀကိဳး”ဟူေ သာစကားအတို င္းအ သြားတြင္မိုးႀကိဳး ထည့္၍ျပဳလု ပ္ေလ့ ရွိၾကသည္။

ရာဇဝင္တြင္ ထင္ရွားေသာဓား မ်ားမွာစစ္ကို င္းအသခၤယာေစာ ယြန္း၏ဓား မွာဆင္လည္ ပင္းကိုျပတ္ေ စသည္။ဗ်ည္းႏြဲ ့၏ဓားသည္ တစ္ေတာ င္မၽွရွိေသာေ က်ာက္ထုကိုျ ပတ္ေစ သည္။ယိမ္းႏြဲ႕ ပါးဓားသ ည္အင္းဝေခ တ္ကနန္းစ ဥ္ဓားျဖစ္သည္။

သိုဟန္ ဘြားသည္အင္း ဝထီးနန္းကိုသိမ္းပိုက္ ၿပီးေနာက္ျ ပည္သူလူထုအားႏွိ ပ္စက္ျခင္း ၊ရဟန္းသံဃာမ်ား အားသတ္ၿဖ တ္ျခင္းစ သည္မ်ား လုပ္ေဆာင္ လာေသာေၾကာင့္ သိုဟန္ဘြား အားလုပ္ႀကံရန္ ႀကံစည္ၾက သည္။မင္းႀကီး ရန္ေနာင္ကသိုဟ န္ဘြားအား ဥယ်ာဥ္ေတာ္တြ င္းသို႔ဥပါယ္ တံမ်ဥ္ျဖင့္ေခၚသြား ၿပီးယိမ္းႏြဲ႕ပါး ဓားကိုျပမည့္ဟန္ျ ပုကာခုတ္ ပိုင္းလိုက္ရာ လူႏွင့္တ ကြေနာ က္ခံဝါးပိုးဝါးငါးလုံး ၊ၾကမ္း၅ေခ်ာင္းပါျပတ္ေ လသည္။ေ ရွးေခတ္ျမန္မာ့တ ပ္မေတာ္ တြင္ဓားေရး၃ရခ် င္းကိုတတ္ေျ မာက္မွာ သာတပ္ မႉးျဖစ္ခြ င့္ရွိသည္။

ပ်ံခ်ီဓားဟုေ ခၚေသာအဆင့္ျမင့္ဓားေ ရးကိုတတ္ေျ မာက္သူအားဘြဲ ့အမည္ေနာက္ တြင္ပ်ံခ်ီဟူေ သာအ မည္နာမကိုထည့္ သြင္းမွည့္ေ ခၚေပးသည္။ေ ရွးေခတ္ျ မန္မာ့တပ္ေမ တာ္ပင္ တိုင္သုံးဓားျ ဖစ္သည္။အိမ္ မ်ားတြင္လ ည္းေဆာင္ဓား အျဖစ္အ သုံးျပဳၾက သည္။ငွက္ေ တာင္ႏွင့္တူသျဖင့္ငွ က္ႀကီးေ တာင္ဟုေခၚၿခ င္းျဖစ္သည္။ငွက္ျ ကီးေတာင္ျဖင့္ကစား ရေသာသိုင္း ကြက္မွာဓားေ ရး၃ ရခ်င္းၿဖ စ္သည္။

ဓားအေႏွာင့္တြင္ ဖုလုံးပါၿပီးလို အပ္ပါက ဓားေႏွာင့္ျဖင့္ထု နိုင္သည္။ငွက္ျ ကီးေတာင္ဓား သည္ၾအ ခားလူမ်ိဳးတို႔၏ ဓားႏွင့္မ တူဘဲပုံစံႏွင့္အ သုံးျပဳပုံကြဲျ ပားသည္။ျမန္မာ့ေ ဆာင္ဓား၊ရွ မ္းဓား၊မြန္ဓားတို႔ႏွင့္ လည္းမတူဘဲ ကြဲျပားသည့္ဓားျဖစ္ သည္။ဓားတြင္ အမ်ိဳးမ်ိဳးရွိသည္။ခုတ္ဓား ၊ထိုးဓား ၊ေပါက္ဓား၊ဟူ၍အမ်ိဳး မ်ိဳးရွိသည္။ ငွက္ႀကီးေ တာင္ဓား သည္စြယ္စုံ သုံးဓားျဖစ္သည္။

ငွက္ႀကီးေတာ င္၏အဓိပၸာယ္-ဓားပုံစံမွာအ ရင္းတြင္လက္ႏွစ္ သစ္သာရွိ ၍အဖ်ားတြင္လ က္သုံးသစ္ မွလက္ေလးသ စ္ခန႔္ရွိသ ည္။ငွက္အေတာ င္ကဲ့သို႔အရ င္းမွအဖ်ားဘ က္သို႔ေကာ့ၿပီး တက္သြားေ သာေၾကာင့္ငွက္ႀကီးေ တာင္ဟုေ ခၚဆိုျခင္းျဖစ္သည္။

ဓားအရွည္”ဓားအရွ ည္မွာအသြားတစ္ေတာင့္တ စ္ထြာ၊တစ္မို က္(၃၃ လက္မခန႔္)၊အရိုး တထြာ(၁၀ လက္မခန႔္)ရွိသည္။ “ဓားရိုး(ဓားေႏွာ င့္)”ဓားရိုးကိုေၾကး၊ေ ငြ၊ေရႊမိမိတို႔ႀကိဳ က္ႏွစ္သက္သလိုျပဳ လုပ္ၾကသ ည္။လက္ကိုင္ မကၽြတ္ထြက္ေစရန္ ဓားရိုးသံ ကိုဓားေႏွာင့္ႏွ င့္ျမဲေအာင္သ ပ္ရိုက္ထားသည္။ ဓားလက္ ကိုင္(ဓားရိုး)၏အ ဆုံးတြင္ေရႊ ၊ေငြ၊မိုးႀကိဳသြားတို ့ျဖင့္ျပဳလု ပ္ထားေသာင ယ္ဟုေခၚသ ည့္ဘုခၽြ န္ေလးရွိသည္။

ဓားၿပီး၊တုတ္ၿပီးေ သာသူမ်ားအားထို ငယ္ျဖင့္ထု ရိုက္ပါကေသသ ည္ဟုဆို သည္။“ဓားေကာ င္းသတ္မွတ္ပုံ”ဓား၏ အေလးခ်ိန္မွာ အတိအက်မ ရွိေသာ္လ ည္းဓားအလယ္ မွကိုင္ကာလက္ဖဝါးေ ပၚတင္ပါက ၿငိမ္ေနရမည္။ေအ ရွ႕ဘက္ကို ညြတ္က်ပါကဦးေ လးေသာဓားျဖစ္ျ ပီး၊အေနာက္ဘက္ ကိုညြတ္ပါက ဓားေႏွာင့္ေလးေသာ ဓားျဖစ္သည္ ။အေရွ႕အေနာက္ မညြတ္ဘဲၿငိမ္ေနသည့္ ဓားမ်ိဳးမွဓားေ ကာင္းစာရင္း ဝင္သည္။

“ဓားေရး ၃ရခ်င္း”ငွက္ႀကီးေ တာင္ဓားျဖင့္က စားရေသာဓားသို င္းပညာရပ္မ်ား တြင္ဓားႀကီး(၄) ပါးႏွင့္ဓား စုံ(၁၀)ခ်င္းသည္ ၃ရခ်င္း၏အေၿခ ခံဓားကြက္မ်ားၿဖ စ္ၾကသည္ ။၃၇-ခ်င္းဟုသာ ဆိုေသာ္လည္းဓားေရး တစ္ခ်င္းလၽွင္ အပိုဒ္ခြဲေပါင္းမ်ားစြာ ပါဝင္ေနပါသ ည္။

၃၇-ခ်င္းဓားတြင္ ဓားကြက္မ်ားမွာမ်က္ႏွာ အနီး၊လည္ပင္းအနီးစသည္ျ ဖင့္ပြတ္ကာသီကာ ကစားရေသာ အကြက္မ်ား၊ဘယ္ႏွ င့္ညာတၿပိဳင္ နက္တည္းမွာပင္မတူ ညီေသာဓားကြက္မ်ားပါဝင္ သည္။ျမန္မာမင္း မ်ားလက္ထက္တြင္ ဓားေရး၃ရခ်င္း တတ္မွသာတ ပ္မႉးၾအ ဖစ္လည္းေကာင္း ၊တပ္ဗိုလ္အျဖစ္လည္ေ ကာင္းခန႔္အပ္သ ည္။ျမန္မာမင္းမ်ားလ က္ထက္ျပာသို လျမင္းခင္းသဘ င္ပြဲတြင္ ယွဥ္ၿပိဳင္ေရ သာဓားၿပိဳင္ပြဲမ်ား တြင္ဓားေ ရး၃ရခ်င္းၿဖ င့္အစြမ္းၿပ ခဲ့ၾကသည္။

ဓားေရး၃ရခ် င္းမွာဓားခ်ီ၊ဓားခင္း၊မ် က္ႏွာကာ၊ဓားလွ၊ဓားလၽွိုး၊ေမွာက္ ထိုးရပ္၊ရင္ခြဲ၊အ သားလွန္၊ဓားခုတ ဇင္ေယာ္သုတ္၊ တဖက္ထိုး၊ေရွ ့လွည္း ၊ေနာက္လွည္း ၊ေရႊႏႈတ္ႁမြက္ယာလွ ၊ေရႊႏႈတ္ႁမြ က္ဝဲလွ၊စြန္သုတ္၊ပါး ကပ္၊ပန္းကုံးၿဖ တ္၊ဓားလႊင့္၊ပန္းကုံး သီ၊ဆက္ရက္ ခုန္၊မီးတိုင္ျပ၊ပိုးခ် ည္လႊား၊သက္တင္ေရေ သာက္၊ေရႊဘယ က္လည္ေလ်ာက္၊ေဒါ င္းၿမီးကာ၊က်ား ၿမီးဆြဲ၊ဓားရြက္၊ လက္ေ ကာက္ဝတ္၊ေမာ င္းကပ္၊ေရႊႏႈတ္လည္ေ လ်ာက္၊ေနာက္ လည္ေလ်ာက္၊ဓား သြဲ႕၊ဓားျပ၊တ ဖက္ႏႈတ္၊ႏွစ္ဖက္ႏႈ တ္၊ေနာက္လွ ည့္တို႔ျဖစ္သ ည္။

“ျမန္မာနိုင္ငံ ၏ထင္ရွားသည့္ဓား မ်ား

”မင္းႀကီးရန္ေ နာင္၏#ယိမ္းႏြဲ႕ပါး ဓား။(ရဟန္းသံဃာေတာ္ မ်ားကိုသတ္ျဖတ္ သည့္သိုဟန္ဘြား ၏ေခါင္းေဆးမဂၤလာ ပြဲတြင္သိုဟန္ ဘြားကိုခုတ္ရာ ဦးေခါင္းႏွင့္တ ကြခင္းထာသည့္ဝါ ပိုးဝါးၾကမ္းခ င္းမွဝါး၅လုံးပါၿပ တ္သည္)

ေရႊဓား ဗိုလ္၏#ကိုးသခၤ်ိဳင္း သံဓား(ဓားဓားျခင္းခုတ္ လၽွင္ရန္သူ႔ဓားထ က္ပိုင္းျပတ္သည္။ )

ဒြတၱေပါင္း မင္းႀကီး၏ #ဓား(တစ္ခ်က္ ထဲႏွင့္ႏြားလည္ပင္းအ ကြင္းလိုက္ျပတ္ သည္။)

စစ္ကိုင္းအ သခၤယာေစာယြန္း၏#ညိဳေ ရာင္ဓား(ဆင္ လည္ပင္းကိုျပတ္သည္ ။)

ပထမမင္းေ ခါင္(မင္းေဆြ) ၏#စိန္သြားေရာင္ ဓား(ႏွစ္မိုက္ ခန႔္ရွိေသာေငြတုံး ကိုျပတ္ သည္။)From–MyanmarWikipedia

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *